18/10/2026 – Chúa nhật 29 Thường niên năm A

Phúc Âm: Mt 22, 15-21

“Cái gì của Cêsarê thì hãy trả cho ông Cêsarê, và cái gì của Thiên Chúa thì hãy trả cho Thiên Chúa”.

Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo Thánh Matthêu.

Khi ấy, các người biệt phái họp nhau lại bàn mưu để bắt bẻ Chúa Giêsu trong lời nói. Các ông sai môn đồ của các ông đi với những người thuộc phái Hêrôđê đến nói với Người rằng: “Thưa Thầy, chúng tôi biết Thầy là người ngay chính, căn cứ theo sự thật mà dạy bảo đường lối Thiên Chúa. Thầy chẳng cần để ý đến ai, vì Thầy không tây vị người nào. Vậy xin Thầy nói cho chúng tôi biết Thầy nghĩ thế nào: Có được phép nộp thuế cho Cêsarê hay không?” Chúa Giêsu thừa hiểu ác ý của họ, nên nói: “Bọn người giả hình, các ngươi gài bẫy Ta làm gì? Hãy đưa Ta xem đồng tiền nộp thuế”. Họ đưa cho Người một đồng bạc. Và Chúa Giêsu hỏi họ: “Hình tượng và danh hiệu này là của ai?” Họ thưa rằng: “Của Cêsarê”. Bấy giờ Người bảo họ rằng: “Vậy, cái gì của Cêsarê thì hãy trả cho Cêsarê, và cái gì của Thiên Chúa thì hãy trả cho Thiên Chúa”.

Ðó là lời Chúa.

 Suy niệm

Khi Thượng Hội Đồng điệu Đức Giêsu ra trước mặt Philatô, họ tố cáo Ngài về tội sách động dân chúng nổi loạn, tội ngăn cản dân nộp thuế, và tội xưng mình là vua (Lc 23,1-2.5.14). Philatô chẳng bao giờ tin vào những lời tố cáo ấy (Lc 23,4.14.22). Đối với ông, Đức Giêsu chẳng hề phạm tội chính trị. Dù Đức Giêsu có nói về Nước của Ngài, nhưng Nước ấy lại không thuộc về thế giới này (Ga 18,36).Cũng chẳng bao giờ Ngài nhận mình là vua một cách minh nhiên (Mc 15,2; Mt 27,11; Lc 23,3; Ga 18,37). Tin Mừng hôm nay cho thấy Ngài không chống lại chuyện nộp thuế. Đế quốc Rôma cai trị xứ Giuđê từ năm 63 trước công nguyên. Mọi người Do-thái trưởng thành phải nộp thuế thân cho họ. Mỗi năm nộp một đồng tiền denarius, bằng một ngày lương. Có một số người Do-thái phản đối mạnh mẽ chuyện nộp thuế, vì đối với họ nộp thuế là tôn thờ các hoàng đế Rôma. Nhóm Pharisêu cũng không ưng chuyện nộp thuế, nhưng họ phản ứng nhẹ nhàng hơn, chứ không dùng bạo động. Còn nhóm Hêrôđê vì thân với Rôma nên ủng hộ chuyện này. Vậy mà hôm nay hai nhóm Pharisêu và Hêrôđê lại hợp lực để gài bẫy Đức Giêsu về chuyện nộp thuế. Họ khéo léo nịnh Đức Giêsu là người nói thẳng, nói thật, để Ngài bộc trực mà trả lời câu hỏi của họ (Mt 22,16): “Có được phép nộp thuế cho Xê-da không?”  Đây là câu hỏi nóng vào thời đó, và cũng khá nham hiểm vì đưa Ngài vào thế kẹt. Nếu trả lời được phép, thì Đức Giêsu là người chạy theo Rôma. Nếu trả lời không được phép, thì Ngài là người chống đối đế quốc. Đức Giêsu biết họ đang thử mình, nhưng Ngài thoát bẫy ra sao? 

Ngài xin họ đưa cho Ngài một đồng tiền để nộp thuế. Họ đem đến cho Ngài một đồng denarius, trên đó có khắc hình và danh hiệu. Khi biết đó là hình và danh hiệu của Xê-da, hoàng đế Rôma, Đức Giêsu nói ngay một câu làm họ kinh ngạc: “Của Xê-da trả lại cho Xê-da, của Thiên Chúa trả lại cho Thiên Chúa.” Câu trả lời này đã làm Đức Giêsu thoát khỏi cái bẫy họ giăng. Ngài không trả lời được phép hay không được phép, nhưng khi nói “của Xê-da trả lại cho Xê-da” Ngài có vẻ không phản đối chuyện nộp thuế cho Rôma, và không coi đó là một tội phạm thượng. Ngài còn đi xa hơn khi nói: “của Thiên Chúa trả lại cho Thiên Chúa.” Lời của Đức Giêsu đã được đưa vào sách Giáo lý Công giáo (số 2242). “Của Xê-da trả lại cho Xê-da”: mọi quyền hành hợp pháp đều đến từ Thiên Chúa, nên ta phải tôn trọng, phục tùng và cộng tác (Rm 13,1-7; 1 Pr 2,13-17). Chỉ khi quyền hành đó bị lạm dụng, đi ngược với đạo lý luân thường, ngược với Lời Chúa dạy, với những đòi hỏi của lương tâm ngay thẳng, chúng ta mới phải từ chối tuân theo. “Phải vâng lời Thiên Chúa hơn vâng lời người phàm” (Cv 5,29). Chúng ta đang sống trong một thế giới cho phép làm nhiều điều, như phá thai, ly dị, án tử hình, an tử, hôn nhân đồng tính… nhưng chúng ta không buộc phải theo. “Của Thiên Chúa trả lại cho Thiên Chúa.” Nói cho cùng, không có gì lại không phải là của Thiên Chúa. Mọi người, dù là ai, cũng đều mang hình ảnh của Thiên Chúa (St 1,27). Mọi sự tôi có và mọi sự trên mặt đất là của Đấng Tạo thành. Con người không được quyền lấy cắp của Ngài. Bổn phận của chúng ta là trả lại cho Thiên Chúa điều thuộc về Ngài, là chỉnh lại những hình ảnh của Ngài đã bị méo mó, dập nát. là đưa mọi thụ tạo trên trái đất về với Ngài là nguồn cội. Mong mọi người đều mang hình và danh hiệu Thiên Chúa trong tim. 

Cầu nguyện

Giữa một thế giới mê đắm bạc tiền, xin được sống nhẹ nhàng thanh thoát. Giữa một thế giới lọc lừa dối trá, xin được sống chân thật đơn sơ. Giữa một thế giới trụy lạc đam mê, xin được sống hồn nhiên thanh khiết. Giữa một thế giới thù hận dửng dưng, xin được chia sẻ yêu thương và hy vọng. Lạy Chúa Giêsu mến thương, xin dạy chúng con biết cách làm chứng cho Chúa giữa cuộc đời. Xin giúp chúng con tìm ra những cách thức mới để người ta tin và yêu Chúa. Ước gì hơn hai tỉ Kitô hữu giữ được vị mặn của muối và sức biến đổi của men, để chúng con làm cho thế giới này mặn mà tình người,  và làm cho trần gian trở thành tấm bánh thơm ngon. Chỉ mong Thiên Chúa Cha được tôn vinh qua những việc tốt đẹp chúng con làm cho những người bé nhỏ. Amen. 

Suy niệm 2: Trả về Thiên Chúa

“Có được phép nộp thuế cho Xêda không?” Câu hỏi sắc như một con dao hai lưỡi. Nếu Ðức Giêsu bảo phải nộp, ắt Ngài chẳng yêu nước yêu dân. Thứ thuế thân nộp cho đế quốc Rôma thật là điều ô nhục. Nhưng nếu Ngài bảo đừng nộp, hẳn Ngài sẽ bị tố cáo. “Cho tôi xem đồng tiền dùng để đóng thuế.” Khi đưa cho Ðức Giêsu đồng bạc có hình Xêda, những kẻ giương bẫy thú nhận họ có dùng thứ tiền này, và như thế họ đã mặc nhiên nhìn nhận quyền của Xêda. Khi biết hình và dòng chữ trên đồng bạc là của Xêda, Ðức Giêsu đã nói một câu không dễ hiểu: “Vậy hãy trả lại cho Xêda những gì của Xêda”. Ngài nhìn nhận một sự độc lập nào đó của ông. Ông có quyền điều hành đế quốc của ông như ông muốn. Ðối với người Do Thái sử dụng đồng bạc của Xêda, Ðức Giêsu không hề ngăn cản họ nộp thuế cho ông ấy, như sau này có kẻ tố cáo (x. Lc 23,2). Nhưng Ngài cũng không buộc mọi người phải nột thuế cho Xêda, vì có người coi việc nộp thuế thân cho hoàng đế Rôma là phủ nhận quyền tối thượng của Thiên Chúa. Chẳng những Ðức Giêsu không bị mắc bẫy mà Ngài còn nhân cơ hội đi lên một bình diện cao hơn: “Hãy trả lại cho Thiên Chúa những gì của Thiên Chúa.” Ðây mới thật là vấn đề Ngài hết sức quan tâm. 

Chúng ta tự hỏi: có cái gì ngoài Thiên Chúa mà lại không phải là thụ tạo của Ngài? Phải trả lại cho Xêda đồng tiền mang hình và tên ông, nhưng phải trả lại cho Thiên Chúa những gì mang hình Ngài, những gì đã được ghi khắc tên Ngài trên đó. Hình ảnh nổi bật nhất là con người (x. St 1,26). Toàn bộ con người mang dấu ấn của Thiên Chúa. Không ai được khinh miệt phụ nữ, thai nhi hay người già. Không ai được làm hoen ố sự trong sáng của lương tâm. Xúc phạm con người là phạm đến nơi sâu thẳm của Thiên Chúa. Mọi quyền bính đạo đời đều nhằm phục vụ con người, đều nhằm làm sáng lên hình ảnh Thiên Chúa nơi nó. Trả con người lại cho Thiên Chúa là dâng nó cho Ngài, là nhìn nhận chủ quyền của Ngài trên đời ta. Cả vũ trụ cũng tiềm tàng dấu ấn của Thiên Chúa: đất, rừng, sông biển, không khí, tài nguyên và muôn sinh vật. Hãy trả lại cho Thiên Chúa vũ trụ trong lành, hiền hậu, nghĩa là trả lại cho con người món quà Ngài đã tặng. Mọi quyền bính đều bắt nguồn từ Thiên Chúa (x.Ga 19,11). Chúng có giá trị và sự tự lập, nếu phù hợp với ý Ngài, cũng là phù hợp với quyền lợi chính đáng của con người. Chúng ta có chiếm đoạt điều gì của Thiên Chúa không? Hình ảnh của Thiên Chúa nơi tôi rõ hay mờ nhạt? Có lớp bụi nào che khuất khuôn mặt Chúa nơi tôi? Ước gì tôi đọc được tên Thiên Chúa, tên Ðức Giêsu trên những người tôi gặp, những biến cố tôi sống mỗi ngày. 

Cầu nguyện

Lạy Cha, có những bạn trẻ thích xăm hình lên người, hay muốn ăn mặc, đi đứng theo kiểu một ngôi sao thể thao hay điện ảnh. Họ vui khi thấy mình giống hệt những thần tượng mà mình yêu thích. Xin Cha giúp chúng con biết hãnh diện vì mang nơi mình hình ảnh cao quý của Cha và sống theo phong cách của Cha: Cha quảng đại mở ra để chia sẻ hạnh phúc thần linh, Cha khiêm tốn tôn trọng tự do của con người, Cha yêu thương đến nỗi dám trao hiến Người Con Một chí ái, Cha bao dung tha thứ trước những tâm hồn hoán cải, Cha luôn tận tụy làm việc để nâng đỡ cả thế giới. Ước gì người ta biết Cha trên trời, khi gặp chúng con ở dưới đất. Ước gì người ta đọc thấy Tên Cha trong tim của chúng con, và nhận ra chúng con là con Cha. Amen.

Lm. Antôn Nguyễn Cao Siêu, SJ