Nguyện gẫm cùng các thánh: Ngày 02 tháng 11 - Lễ Cầu cho các tín hữu đã qua đời (Lễ Các đẳng)

TRÍCH DẪN

Họ bắt đầu khẩn nguyện, xin Chúa tẩy sạch tội lỗi đã phạm. Vị anh hùng Giuđa khuyên nhủ toàn quân giữ mình sạch tội, vì họ đã nhìn thấy nhãn tiền những việc xảy ra là do tội của những người đã ngã gục. Ông Giuđa quyên được khoảng hai ngàn quan tiền, và gửi về Giêrusalem để xin dâng hy lễ tạ tội; ông làm cử chỉ rất tốt đẹp và cao quý này vì cho rằng người chết sẽ sống lại. Thật thế, nếu ông không hy vọng rằng những chiến binh đã ngã xuống sẽ sống lại, thì cầu nguyện cho người chết quả là việc dư thừa và ngu xuẩn. Nhưng nếu ông nghĩ đến phần thưởng rất tốt đẹp dành cho những người đã an nghỉ trong tinh thần đạo đức, thì đây quả là một ý nghĩ đạo đức và thánh thiện. Đó là lý do khiến ông xin dâng hy lễ đền tội cho những người đã chết, để họ được giải thoát khỏi tội lỗi (2Mcb 12,42-46)

SUY NIỆM

Hôm qua, Giáo hội mừng kính những người đã ra đi trước chúng ta và nay đang được chiêm ngắm Thiên Chúa diện đối diện trong vinh phúc hưởng kiến Thánh Nhan. Dù đã được Giáo hội chính thức tuyên thánh hay chưa, tất cả những ai đang hưởng phúc Thiên đàng đều là thánh và mãi mãi là thánh, sống trong sự hiệp thông trọn hảo với Thiên Chúa và với mọi người trên Thiên đàng. Nơi đó, mọi sự đều trọn hảo trong trật tự, sự hiểu biết, niềm vui, tình yêu và hạnh phúc đến muôn đời. Thế nhưng, trong cuộc sống này, chúng ta thường không ngước nhìn về cõi vĩnh hằng. Chúng ta dễ bận tâm thái quá đến những thực tại trước mắt, mà quên hướng nhìn về Thiên đàng, quên tìm cách chuẩn bị đầy đủ cho ngày chúng ta qua đời và ra trước mặt Thiên Chúa để chịu phán xét riêng.

Hôm nay, khi tưởng niệm các tín hữu đã qua đời, chúng ta hướng về những người đã ra đi trước chúng ta mà khi qua đời vẫn chưa được thanh luyện hoàn toàn khỏi mọi tội nhẹ và mọi hậu quả của tội lỗi. Sách Giáo lý Hội thánh Công giáo giải thích như sau: “Những người chết trong ân sủng và tình thân nghĩa của Thiên Chúa, nhưng chưa được thanh luyện hoàn toàn, thì tuy họ chắc chắn sẽ được cứu độ muôn đời, họ còn phải chịu thanh luyện sau khi chết, để đạt được sự thánh thiện cần thiết hầu tiến vào hưởng niềm vui Thiên đàng. Hội thánh gọi sự thanh luyện cuối cùng này của những người được chọn là Luyện ngục, sự thanh luyện này khác hẳn với hình phạt của những kẻ bị luận phạt” (số 1030-1031).

Lễ Cầu cho các tín hữu đã qua đời mời gọi chúng ta hướng đến hai điều quan trọng. Trước hết và trên hết, ngày lễ hôm nay mời gọi mỗi người chúng ta cầu nguyện cho những người đã qua đời và đang trải qua cuộc thanh luyện cuối cùng để được bước vào vinh phúc hưởng kiến Thánh Nhan. Mặc dù Thiên Chúa không cần đến lời cầu nguyện của chúng ta, nhưng theo thánh ý Thiên Chúa, chúng ta được mời gọi cộng tác vào việc thông ban ân sủng của Ngài. Vì thế, Ngài mời gọi chúng ta cầu nguyện và nhậm lời chúng ta, để chúng ta trở thành những khí cụ cộng tác vào công trình thanh luyện bằng ân sủng của Ngài, là ân sủng hết sức cần thiết cho những người đang sống ở trần gian cũng như cho các linh hồn nơi Luyện ngục. Khi cầu nguyện cho các linh hồn nơi Luyện ngục, nhất là trong ngày hôm nay, chúng ta tin chắc rằng Thiên Chúa sẽ tuôn đổ dồi dào trên họ mọi ơn cần thiết để linh hồn họ được thanh luyện trọn vẹn. Thánh lễ, nhất là khi chúng ta sốt sắng tham dự, có hiệu lực thiêng liêng đặc biệt và là cách thế tốt nhất để mở rộng nguồn mạch lòng thương xót của Thiên Chúa cho những người thân yêu của chúng ta đã qua đời mà chưa được trọn lành. Vì thế, chúng ta hãy ý thức và chu toàn bổn phận cầu nguyện cho các linh hồn đang cần được thanh luyện. Trong văn hoá phương Tây, có một quan niệm sai lầm mang tính thế tục khá phổ biến, cho rằng người tốt sẽ được lên Thiên đàng ngay sau khi chết hoặc sẽ trở thành thiên thần. Quan niệm tuy xuất phát từ thiện ý nhưng sai lầm ấy khiến nhiều linh hồn không còn được nhớ đến trong lời cầu nguyện. Bạn hãy biết rằng các linh hồn ấy đang trông cậy vào lời cầu nguyện của bạn, bởi vì Thiên Chúa muốn bạn cầu nguyện cho họ và với lòng yêu mến, dự phần vào việc thanh luyện của họ. Hãy sốt sắng dâng lời cầu nguyện cho các linh hồn ấy.

Điều thứ hai mà ngày lễ hôm nay mời gọi chúng ta quan tâm chính là linh hồn của mình. Ngày lễ hôm nay nhắc nhở chúng ta về tầm quan trọng của việc không ngừng đào sâu hành trình hoán cải. Tất cả chúng ta đều được mời gọi nên thánh. Lý tưởng của chúng ta là nên thánh ngay trong cuộc đời này, chứ không chờ đến khi được thanh luyện trọn vẹn nơi Luyện ngục. Để nên thánh ngay từ hôm nay, chúng ta không chỉ được đòi hỏi phải hy sinh nhiều, mà còn phải trao hiến tất cả. Thật sự là tất cả! Nên thánh ngay ở đây và ngay lúc này có nghĩa là chúng ta kiên trì nhận diện và loại bỏ tận gốc mọi quyến luyến đối với tội lỗi trong tâm hồn mình. Điều đó có nghĩa là chúng ta không ngừng tìm kiếm lòng thương xót của Thiên Chúa, xưng thú tội lỗi, đón nhận ơn tha thứ, và rồi thay đổi đời sống mình hoàn toàn. Đó quả là một đòi hỏi không hề dễ dàng!

Một trong những cách tốt nhất để hiểu về Luyện ngục là tìm hiểu giáo huấn của các bậc thầy vĩ đại nhất về đời sống thiêng liêng, đặc biệt là Thánh Gioan Thánh Giá và Thánh Têrêsa Avila. Hai vị Tiến sĩ Hội thánh đã viết nhiều về tiến trình thanh luyện mà linh hồn phải trải qua để tiến tới sự kết hợp với Thiên Chúa, cũng gọi là hôn phối thần bí. Thánh Têrêsa trình bày điều này bằng cách mô tả bảy cư sở trong đời sống nội tâm mà linh hồn phải lần lượt tiến qua, mỗi cư sở đòi hỏi một mức độ thanh luyện sâu xa hơn cho đến khi linh hồn tiến vào cư sở sâu thẳm nhất, nơi Thiên Chúa hiện diện, nơi diễn ra sự kết hợp với Thiên Chúa và linh hồn được thanh luyện trọn vẹn khỏi mọi sự không phải là Thiên Chúa. Chỉ những linh hồn đã bước vào cư sở thâm sâu nhất ấy ngay trong cuộc đời này, và qua đời trong tình trạng kết hợp với Thiên Chúa, mới tránh được sự thanh luyện nơi Luyện ngục.

Thánh Gioan Thánh Giá cũng viết rất nhiều về cùng một tiến trình thanh luyện ấy, nhưng dùng những thuật ngữ khác. Ngài mô tả hai cuộc thanh luyện chính mà một linh hồn phải trải qua trên hành trình tiến tới sự trọn lành. Cuộc thanh luyện thứ nhất là đêm tối giác quan, qua đó mọi giác quan và mọi ham muốn thể xác được thanh luyện. Cuộc thanh luyện thứ hai là đêm tối tinh thần, qua đó trí năng, ký ức và ý chí được thanh luyện trọn vẹn nhờ các nhân đức đối thần tin, cậy, mến được Thiên Chúa phú ban đạt tới mức trọn hảo. Trước cuộc thanh luyện thứ nhất, linh hồn ở giai đoạn thanh luyện. Giữa hai cuộc thanh luyện, linh hồn bước vào giai đoạn soi sáng. Sau khi hoàn tất cuộc thanh luyện thứ hai, linh hồn bước vào con đường kết hợp, hay hôn phối thần bí, cũng chính là cư sở thứ bảy mà Thánh Têrêsa đã nói.

Việc khái quát giáo huấn của hai vị thánh về hành trình tiến tới sự trọn lành nhằm nhấn mạnh một điều: sự trọn lành quả thật là một tiến trình lâu dài và gian khó, nhưng là tiến trình cần thiết, phải diễn ra hoặc ở đời này hoặc ở đời sau. Mỗi người cần nhận ra rằng việc nên thánh không chỉ là sứ mạng ưu tiên, mà còn là sứ mạng duy nhất của đời mình. Khi sự thánh thiện bản thân là sứ mạng duy nhất của một người, thì mọi phương diện khác của cuộc sống cũng sẽ được sắp đặt đúng vị trí của nó. Các nhân đức lớn lên, tình yêu dành cho gia đình và bạn hữu gia tăng, các bổn phận được chu toàn cách trọn hảo, và Thiên Chúa được tôn vinh trọn vẹn.

Hôm nay, khi tham dự Lễ Cầu cho các tín hữu đã qua đời, trước hết, hãy quyết tâm cầu nguyện cho những người đã qua đời và đang cần được thanh luyện lần cuối. Luyện ngục là biểu hiện của lòng thương xót cuối cùng Thiên Chúa dành cho những người được Ngài yêu thương bằng tình yêu nồng cháy và có sức thanh luyện. Lời cầu nguyện của bạn khơi mở dòng thác tình yêu Thiên Chúa tuôn đổ trên những người đang cần đến tình yêu ấy nhất. Khi cầu nguyện cho những người đã qua đời, bạn cũng hãy cầu nguyện cho chính linh hồn mình và tự hỏi mình đã nhiệt thành đến đâu trong nỗ lực để được biến đổi và nên thánh ngay trong cuộc đời này. Dù hành trình tiến tới sự kết hợp với Thiên Chúa không nhanh chóng cũng chẳng dễ dàng, đó vẫn là hành trình đáng để chúng ta dấn bước. Hãy biến hành trình ấy thành sứ mạng duy nhất của đời bạn, và hãy biết rằng nếu bạn làm như vậy, bạn sẽ không bao giờ phải hối tiếc.

CẦU NGUYỆN

Lạy Thiên Chúa Ba Ngôi Chí Thánh, Chúa Cha, Chúa Con và Chúa Thánh Thần, nhờ lời chuyển cầu của Đức Trinh Nữ Maria cùng tất cả các thiên thần và các thánh, con tha thiết nài xin Chúa tuôn đổ lòng thương xót trên mọi tội nhân và mọi linh hồn đang được thanh luyện nơi Luyện ngục. Xin thanh luyện tất cả các linh hồn ấy, đặc biệt là những người thân và bạn hữu đã qua đời của con, và đưa họ vào hưởng trọn vẻ đẹp và vinh quang của Thánh Nhan Chúa. Xin Chúa cũng tuôn đổ lòng thương xót trên linh hồn khốn khổ của con, giải thoát con khỏi mọi tội lỗi và mọi quyến luyến tội lỗi. Xin giúp con ngày càng tiến triển trong các nhân đức và dẫn đưa con đến sự kết hợp mật thiết với Chúa, lạy Thiên Chúa của con.

Lạy các thiên thần và các thánh của Thiên Chúa, xin cầu cho chúng con!

Lm. Giuse Phạm Hoài Vũ chuyển ngữ từ mycatholic.life