Nhà nguyện nơi thánh Phanxicô thành Assisi qua đời

Thánh Phanxicô về với Chúa ngày 3.10.1226 tại thành phố Assisi của Ý. Ngài được tôn xưng là thánh bổn mạng của xứ sở hình chiếc ủng, cũng như là vị thánh bảo hộ cho muôn thú, giới thương gia và môi trường sinh thái. Giáo hội mừng lễ thánh Phanxicô vào ngày 4.10. Lý do vì ngài qua đời vào đêm thứ bảy 3.10, khi sắp bước sang ngày Chúa nhật 4.10, nên Chúa nhật trở thành sự lựa chọn tốt nhất để tưởng nhớ thánh nhân.

Capella del Transito

Mỗi năm, hàng ngàn tín hữu tụ tập về nhà nguyện Chuyển Tiếp (tiếng Ý là Capella del Transito), được xây dựng vào thế kỷ 13 và nằm bên trong nhà thờ Porziuncola. Bản thân nhà thờ này được bao bọc bởi Vương Cung Thánh Đường Đức Bà Maria Của Các Thiên Thần (Santa Maria degli Angeli), tọa lạc dưới chân đồi Assisi. Nhà nguyện từng là nơi thánh Phanxicô nằm dưỡng bệnh vào những ngày sau cuối của cuộc đời ngài. Trong đêm 3.10.1226, sau khi sáng tác tiểu khúc cuối của Bài ca Tạo vật, ngài nhờ các huynh đệ trong dòng hãy đặt mình trên nền đất mà không cần phải phủ thêm gì khác. Thánh Phanxicô trút hơi thở cuối một cách an lành trong lúc đang ngân nga thánh vịnh 141, “Voce mea ad Dominum clamavi” (Con cất tiếng kêu lên cùng Chúa).
 

Sau khi ngài qua đời, nơi này được xây dựng thành một nhà nguyện cỡ nhỏ. Cánh cửa bằng gỗ từ năm 1226 vẫn được bảo quản kỹ lưỡng cho đến ngày nay, trên tường vẫn còn nguyên các bức phù điêu vinh danh cuộc đời của thánh Phanxicô đã được treo lên từ thế kỷ 16. Đó cũng là thời điểm Vương Cung Thánh Đường được xây dựng bao quanh bệnh xá và nhà thờ Porziuncola. Nơi này được xem là một trong những địa điểm quan trọng nhất đối với dòng Anh Em Hèn Mọn (Phanxicô) trên toàn thế giới, vì chính tại đây, vị thánh đã bắt đầu bước vào đời sống tu sĩ, sáng lập dòng tu sau giấc mơ về Chúa Giêsu liên quan đến lòng nhiệt thành và sự ân xá.
 

Sau khi thánh Phanxicô qua đời, các dòng người hành hương từ khắp nơi trên thế giới lũ lượt đổ về Porziuncola khiến nhà thờ trở nên quá tải. Ban đầu, các tu sĩ dựng thêm vài túp lều nhỏ và bếp ăn. Tuy nhiên, Đức Giáo Hoàng Piô V (1566-1572) đã ra sắc lệnh yêu cầu dỡ bỏ mọi thứ để xây dựng một nhà thờ hoàn toàn mới, được gọi là Vương Cung Thánh Đường Đức Bà Maria Của Các Thiên Thần, khởi công từ 25.3.1569. Porziuncola và nhà nguyện vẫn được giữ nguyên cho đến ngày nay, trong khi Vương Cung Thánh Đường được UNESCO công nhận là Di sản thế giới.
 

Thánh tích của thánh Phanxicô

Ngày nay, nhà nguyện vẫn còn lưu giữ một số thánh tích liên quan đến thánh Phanxicô, chẳng hạn một phần của áo choàng tu sĩ và dây thắt lưng được ngài sử dụng khi còn tại thế. Đây là các thánh tích do Đức Giáo Hoàng Piô IX (1846-1878) tặng nhà nguyện. Bước vào nơi này, người hành hương lập tức thấy bức tượng tuyệt đẹp của vị thánh được đặt trang trọng ở giữa. Bức tượng màu trắng, do điêu khắc gia thời Phục Hưng Andrea della Robbia hoàn thành vào năm 1490. Vị thánh được diễn tả trong tư thế một tay cầm Kinh Thánh, tay còn lại mang thánh giá, hai giá trị thánh thiêng đại diện cho cuộc đời của ngài. Thánh Phanxicô đã mang tinh thần Kinh Thánh vào luật của dòng và luôn tôn kính thánh giá, biểu tượng cho sự hy sinh lớn lao của Chúa Giêsu, điều mà ngài luôn cố gắng theo đuổi.
 

Các bức tường trong nhà nguyện treo những bức phù điêu ghi lại hoạt động của nhà sáng lập dòng tu, do họa sĩ Giovanni di Pietro vẽ vào thế kỷ 16. Giovanni, còn gọi là Spagna, là học trò đắc ý của danh họa thời Phục Hưng Perugino. Bên ngoài nhà nguyện có hai bức phù điêu mô tả thời khắc vị thánh lìa cõi thế cũng như đám tang của ngài, là tác phẩm của họa sĩ Domenico Bruschi vào năm 1886. Trong căn phòng nhỏ bé này, các tín hữu mỗi năm lại tham gia vào sự kiện tưởng nhớ ngày mất của thánh Phanxicô. Buổi lễ, được gọi là Transitus (Chuyển tiếp), bao gồm phần hát lại tiểu khúc cuối cùng trong Bài ca Tạo vật, với nội dung nói về cái chết mà thánh nhân nhìn một cách rất nhẹ nhàng và gọi là “chị Chết”.
 

Vương Cung Thánh Đường Đức Bà Maria Của Các Thiên Thần tại Assisi

“Ngợi khen Chúa, lạy Chúa tôi, vì chị Chết đang đợi chờ thân xác không ai sống trên đời hòng thoát nổi. Những người chết trong sự lầm lỗi phải đối mặt với rắc rối, trong khi ai rời dương thế theo ý Người sẽ được ban ơn lành, và (khi ấy) cái chết sẽ không còn đau đớn”. Thông điệp mạnh mẽ của thánh Phanxicô đã được phản ánh qua cái tên của nhà nguyện, vì ngài không xem cái chết là sự chấm dứt, mà thay vào đó là con đường chuyển tiếp đến thiên đàng.

LING LANG