Bốn nơi quan trọng trong chuyến đi của Đức Phanxicô đến Malta

Ngày 2 và 3 tháng 4, Đức Phanxicô sẽ đến quần đảo Địa Trung Hải thực hiện chuyến đi đầu tiên năm 2022 ngoài nước Ý của ngài. Từ đảo Gozo đến thành phố Rabat của Thánh Phaolô, chúng ta đến xem bốn nơi ngài sẽ đến.

Đền thờ Đức Mẹ Ta’ Pinu

Thánh địa này là nơi hành hương chính của Malta, nằm trên đảo Gozo, một trong tám hòn đảo của quần đảo, nhỏ hơn và ít đô thị hơn đảo Malta. Chiều thứ bảy 2 tháng 4, Đức Phanxicô sẽ đi thuyền đến đó trước khi đi phà đến Malta. Các giáo hoàng tiền nhiệm, Đức Bênêđíctô XVI và Đức Gioan-Phaolô II cũng đã đến đây. Lòng kính mến Đức Mẹ của giáo dân Malta vượt lên sự ngưỡng mộ của họ với Thánh Phaolô, được xem là người truyền bá Phúc âm của đất nước.

Năm 1883, trong nhà nguyện lúc bấy giờ có một nữ nông dân trẻ nghe tiếng nói và tiếp đó là những chữa lành kỳ diệu. Gozo sau đó đã được cứu thoát khỏi bệnh dịch hoành hành ở Malta. Từ đó người dân đến đây hành hương kính Đức Mẹ. Nhà thờ hiện tại được xây năm 1920 theo kiểu tân-rôma và năm 1931 được nâng lên thành Vương cung Thánh đường đặc biệt dâng hiến Đức Mẹ Ta’ Pinu.
 

Hang động của Thánh Phaolô

Hang động tự nhiên này tối tăm và ẩm ướt nằm ở Rabat trên đảo Malta. Cùng với Ta’ Pinu, đây là nơi nổi tiếng nhất của đất nước. Sáng chúa nhật 3 tháng 4, Đức Phanxicô sẽ cầu nguyện ở đây. Đức Bênêđíctô XVI đã đến đây ngày 17 tháng 4 năm 2010, ngài tuyên bố: “Vụ đắm tàu và 3 tháng Thánh Phaolô ở Malta đã để lại một dấu ấn không thể phai mờ trong lịch sử của anh chị em. Theo kế hoạch của Chúa, Thánh Phaolô đã là người cha của anh chị em trong đức tin kitô.”

Theo truyền thuyết, Thánh Phaolô khi đang trên đường đến Rôma thì bị đắm tàu ở Malta năm 60. Ngài đã kể việc ngừng chân này trong sách Tông đồ Công vụ (27-28), là niềm tự hào của người Malta, những người đã đối xử với khách của họ “dân địa phương đối xử với chúng tôi một cách nhân đạo hiếm có” (28, 2). Đó là chủ đề chuyến tông du của Đức Phanxicô, lòng hiếu khách, một cách để ngài tạo mối liên hệ giữa lần Thánh Phaolô được tiếp đớn ở đây và sự đón nhận người di cư ngày nay.

Hang động nhỏ Thánh Phaolô đã sống trong ba tháng bây giờ có bức tượng bằng đá cẩm thạch của Thánh Phaolô và một con tàu nhỏ bằng bạc. Con tàu này là quà tặng của Dòng Malta để ghi nhận sự cộng tác lâu dài của họ với nơi linh thiêng này (các hiệp sĩ đã có mặt ở Malta từ năm 1530 đến năm 1799). Cách hang động vài mét và từ nhà thờ nhìn ra là hầm mộ Thánh Phaolô, nơi khảo cổ chính và có những ngôi mộ có từ thế kỷ thứ 3.
 

Quảng trường các Vựa lúa

Quảng trường nằm ở Floriana, một địa phương tiếp giáp với thủ đô Valletta của Malta, đường đi dạo ngoài trời  là một trong những sân chơi lớn nhất Malta, một quần đảo rất đông dân cư (khoảng 1.420 người cho một cây số vuông). Đây là nơi Đức Phanxicô sẽ cử hành thánh lễ ngày chúa nhật với khoảng 10, 000 giáo dân. Các thánh lễ chính thức, đặc biệt những lễ nhậm chức thường được tổ chức ở đây – công giáo la-mã là quốc giáo của Malta.

Tên của quảng trường này (tiếng Anh là “The Granaries”) bắt nguồn từ những cái hố hình chuông ngày xưa dùng để chứa hạt giống. Những chiếc hố đầu tiên được Dòng Malta xây để phòng ngừa nạn đói trong trường hợp bị bao vây.

Chính quyền thuộc địa Anh (1814-1964) cũng làm như vậy, và các “vựa lúa” này đã rất hữu ích trong Thế chiến thứ hai. Vị trí trung tâm của quần đảo ở Địa Trung Hải sau đó đã làm cho Malta thành điểm nóng của các cuộc giao tranh, và Malta có tên đáng buồn là nơi bị bỏ bom nhiều nhất thế giới.
 

Trung tâm Thực nghiệm Hòa bình Gioan XXIII

Từ một vùng chiến sự… đến trung tâm thực nghiệm hòa bình. “Trung tâm Thực nghiệm Hòa bình Gioan XXIII” (Peace Lab) được một tu sĩ dòng Phanxicô Malta xây năm 1971 trên địa điểm của căn cứ không quân Hal Far, nơi đã diễn ra các cuộc giao tranh dữ dội trong cuộc chiến cuối cùng. Thiên đường xanh này ở trung tâm của một hòn đảo đang đô thị hóa, sẽ là chặng cuối trong chuyến đi của Đức Phanxicô ngày chúa nhật.

Ở đó, trong một giảng đường bằng đá nép mình trong khu vườn, ngài sẽ gặp người di cư. Theo ban tổ chức cho biết, sẽ có khoảng từ 100 đến 140 người gặp ngài, không phân biệt tôn giáo. Trung tâm này hiện có 50 người và là một trong hai trung tâm tiếp nhận chính trên đảo do Giáo hội công giáo điều hành.

Vấn đề di cư đặc biệt tế nhị ở Malta, nơi thu hút người lao động châu Á cũng như những người xin tị nạn vùng cận Sahara hoặc Bắc Phi đến bằng thuyền.

Giuse Nguyễn Tùng Lâm dịch