Bốn cách để phê bình trong trìu mến

Trong cuốn sách của mình, Những Xung lực Trực giác và các Công cụ khác để Tư duy [Intuition Pumps and Other Tools for Thinking], triết gia người Mỹ Daniel Dennett (người được gọi là “Bertrand Russell thời nay”) cho chúng ta những gì ông gọi là “thuốc giải độc tốt nhất cho khuynh hướng châm biếm đối thủ của chúng ta”, một danh sách ngắn bốn quy tắc được khởi xướng bởi nhà tâm lý học xã hội Anatol Rapoport. Chúng tôi xin đưa ra đây bốn nguyên tắc rút gọn này

Làm thế nào để có một nhận định phê phán thành công:

• - Bạn nên cố gắng giải thích quan điểm mà bạn bác bỏ một cách rõ ràng, sinh động, và vô tư nhất có thể. Sao cho người tranh luận với bạn nói rằng, “Cảm ơn bạn, tôi mong là mình có thể xây dựng những ý tưởng của tôi cách rõ ràng như thế.”
• - Bạn nên lên một danh sách các điểm mà bạn đồng ý, nhất là khi bạn đang thảo luận các vấn đề không có những nền tảng thống nhất chung.
• - Bạn nên đề cập đến bất cứ điều gì bạn đã học được từ người tranh luận với mình.
• - Chỉ sau đó bạn sẽ được phép nói lên một lời phê bình hay phản bác.

Chắc chắn, bốn quy tắc đơn giản trên có thể giúp bạn tránh những cuộc tranh luận vô ích, nhất là tranh luận trên mạng.

Daniel Esparza | Aleteia