Vì sao áo lễ màu xanh lam của Đức Giáo hoàng Lêô XIV lại thuộc hàng hiếm nhất?

Trên thế giới có rất ít nơi mà Đức Giáo hoàng, hoặc bất kỳ linh mục Công giáo nào, được phép mặc phẩm phục phụng vụ chủ yếu có màu xanh lam.

Khi cử hành Thánh lễ tại Quảng trường Đền thánh Đức Mẹ Luján ở Buenos Aires, Argentina, Đức Giáo hoàng Lêô XIV đã mặc một chiếc áo lễ (chasuble) màu xanh da trời (sky-blue) nổi bật. Hình ảnh Đức Mẹ Luján cũng mang chính màu sắc ấy.

Đây là một sự kiện hiếm gặp, bởi nói chung, màu xanh lam (blue) không phải là màu phụng vụ được phép sử dụng trong Thánh lễ. Theo quy định chính thức, các linh mục có thể mặc phẩm phục chủ yếu mang các màu trắng (hoặc vàng), đỏ, xanh lá cây (green), tím (hoặc hồng) và trong một số trường hợp là màu đen.
 

Những phẩm phục này có thể có các chi tiết trang trí với nhiều màu sắc khác nhau, chẳng hạn như màu xanh lam, nhưng màu chủ đạo của phẩm phục vẫn phải là một trong những màu được nêu trên. Tuy nhiên, các Đức Giáo hoàng đã ban phép đặc biệt cho một số vùng trên thế giới được sử dụng phẩm phục màu xanh lam.

Tây Ban Nha và tín điều Đức Mẹ Vô nhiễm Nguyên tội

Xét về mặt lịch sử, người Công giáo Tây Ban Nha (trong đó có nhiều vị vua Tây Ban Nha) đã đóng vai trò then chốt trong việc cổ võ lòng sùng kính tín điều Đức Mẹ Vô nhiễm Nguyên tội. Điều này khiến đất nước Tây Ban Nha có lòng sùng kính đặc biệt đối với Đức Trinh Nữ Maria, một lòng sùng kính được Đức Giáo hoàng nhìn nhận thông qua việc cho phép các linh mục sử dụng những phẩm phục phụng vụ đặc biệt.

Chính Chân phước Giáo hoàng Piô IX là vị đã ban cho Tây Ban Nha và tất cả các vùng lãnh thổ từng thuộc Tây Ban Nha (trong đó có Argentina) một đặc ân gọi là “Đặc quyền Tây Ban Nha” (Spanish Privilege), cho phép các linh mục tại những nơi này mặc phẩm phục màu xanh lam khi cử hành Thánh lễ.
 

Điều này có nghĩa là, chẳng hạn, một linh mục Công giáo tại Hoa Kỳ không được phép mặc phẩm phục như vậy, dù ngài có thể mặc áo lễ màu trắng hoặc vàng với các chi tiết trang trí màu xanh lam. Muốn đi ngược lại những quy định phụng vụ hiện hành của giáo phận mình, vị linh mục ấy cần phải được Đức Giáo hoàng ban một phép chuẩn đặc biệt.

Dĩ nhiên, Đức Giáo hoàng Lêô XIV có thể tự ban cho mình phép chuẩn tương tự để mặc phẩm phục màu xanh lam. Tuy nhiên, các Đức Giáo hoàng thường không tự dành cho mình những đặc ân như thế. Vì vậy, để có thể mặc áo lễ màu xanh lam trong Thánh lễ, ngài phải đi ra ngoài Vatican. Đức Giáo hoàng Bênêđictô XVI là vị giáo hoàng gần đây nhất từng mặc phẩm phục màu xanh lam khi viếng thăm một đền thánh tại Áo, nơi cũng đã được ban một đặc ân tương tự.

Màu xanh da trời của Argentina

Đặc biệt, Argentina là vùng đất gắn bó mật thiết với Đức Trinh Nữ Maria, điều này thậm chí còn được thể hiện qua lá quốc kỳ mang hai màu trắng và xanh da trời.

Đức Giáo hoàng Lêô XIV đã nhắc đến biểu tượng này trong Thánh lễ cuối cùng của ngài tại Argentina:

“Xin Thiên Chúa chúc lành cho mảnh đất của Đức Maria Vô nhiễm Nguyên tội này, nơi tấm áo choàng xanh da trời và trắng của Mẹ được phản chiếu qua màu sắc lá quốc kỳ. Ước gì các dân tộc miền Bắc, với những ngọn đồi và thung lũng; miền Nam, với những dòng sông băng hùng vĩ; miền Đông, với những dòng sông và rừng rậm; và miền Tây, với những dãy núi tráng lệ, biết tôn vinh Chúa vì biết bao ân huệ đã lãnh nhận. Nhân danh Người, ước gì tất cả anh chị em lên đường và loan báo Tin Mừng với niềm vui và lòng biết ơn.”

Rất ít Đức Giáo hoàng từng mặc phẩm phục màu xanh lam khi cử hành Thánh lễ. Vì thế, thật thích hợp khi Đức Giáo hoàng Lêô XIV có thể tận dụng cơ hội đặc biệt này tại Argentina, một đất nước vẫn tiếp tục duy trì mối liên hệ mật thiết với Đức Maria và tín điều Đức Mẹ Vô nhiễm Nguyên tội.

Tác giả: Philip Kosloski – Nguồn: Aleteia (13/11/2026)

Chuyển ngữ: Lm. Phil. M. Nguyễn Hoàng Nguyên