Tỉnh thức và sẵn sàng

Câu kết của bài Tin Mừng Chúa nhật 32 năm A (Mt 25,1-13) đáng cho chúng ta suy nghĩ: “Anh em hãy sẵn sàng, vì anh em không biết ngày nào, giờ nào”. Xem ra câu này không ăn nhập với câu chuyện đám cưới được kể ở phần đầu, vì dầu sao ngày cưới đã được ấn  định và  giờ đã được phỏng đoán; mọi người đều ngủ cả - có ai thức để chờ đón chú rể đâu, điều khác biệt của những cô khôn ngoan là họ đã mang thêm bình dầu, đã dự phòng cho tương lai.

Người khôn ngoan là người biết chuẩn bị cho tương lai. Người ấy biết rõ mình sẽ đi về đâu sau cái chết, hành trang mang theo là gì. Sống trên đời, có những người chạy theo đam mê tiền bạc và danh vọng đến nỗi quên mất đời sống linh hồn. Sắc đẹp thì mau qua, danh vọng thì hão huyền, cuộc sống trần gian là thời gian chuẩn bị, ta chẳng mang được gì theo khi đã xuôi tay nhắm mắt. Bao nhiêu kiến thức, của cải, tiếng tăm, tình cảm mà ta đã vất vả ngược xuôi để đấu đá với đời, khoe khoang và vênh váo, lo âu và tức tối… bây giờ chỉ là hư vô, chẳng ai còn nhớ đến mình!

Chỉ còn một điều tồn tại là ‘linh hồn bất tử’, là tình thương ngàn đời Chúa dành cho người công chính. Như vậy, hành trang duy nhất ta cần theo đuổi là trở thành con cái sự sáng: kết hợp, yêu mến, phụng sự Thiên Chúa trên cõi đời nầy – còn mọi sự khác chỉ là phụ thuộc. Hãy luôn cấu xin: “lạy Chúa, Chúa muốn con làm gì?” và sẵn sàng tuân phục Thánh ý Chúa.

Khi ban tự do cho con người, Thiên Chúa như tự giới hạn quyền năng của mình mà phải chịu đựng những phản bội của con người. Ađam – Eva đã hái trái cấm để muốn được thông minh bằng Đức Chúa Trời, bất chấp lệnh truyền của Chúa và không muốn lệ thuộc vào Chúa. Dân Chúa chọn luôn luôn bị cám dỗ thờ cúng các thần của dân ngoại, không muốn phụng thờ Yavê như điều lệ của giao ước Sinai; họ đã giết các tiên tri, giết luôn cả Người Con của ông chủ, vì họ không muốn nghe nói về việc trung thành với lề luật. Những người đương thời với chúng ta thì sao? Phần đông họ không muốn đón nhận đức tin Kitô giáo, họ chống lại luật luân lý Giáo hội về sự sống, hôn nhân, về công bằng xã hội; họ chủ trương thuyết tương đối về luân lý, luân lý của số đông; họ lấy lợi lộc trần gian và lối sống hưởng thụ là nguyên tắc hành xử, theo đuổi một lối sống dễ dãi và buông thả về luân lý; họ trưng ra nhân quyền để vận động pháp luật hợp thức hóa lối sống của họ, còn nhiều nơi khác, họ cô lập và ‘bắt bớ’ các Kitô hữu – với tội danh cản bước tiến xã hội. Và họ sống như không có đời sau, không hề chuẩn bị gì cho nó cả.

Có câu chuyện kể rằng: Có một người nông dân nghèo phải thuê đất của chủ để canh tác, anh ta ước ao có đất riêng để không phải nộp tiền đất hằng năm. Ước mơ đó thành hiện thực, vì bà chủ bán bớt số đất mình có, anh ta tậu được 4 ha và ngay trong vụ thu hoạch đầu tiên, anh đã bội thu và rất sung sướng với hoàn cảnh của mình. Thế nhưng, có một người từ nước Nga tới và nói với anh: “Nhìn thấy cảnh sống thảm hại của anh thấy mà thương, ở bên Nga, đất đai màu mỡ và rộng rãi, mỗi người thường có vài chục hecta”. Anh ta ra đi với người ấy và rất thành công, trở nên giàu có bội phần. Được một thời gian, có người ghé nhà anh và mách cho anh một vùng đất trù phú mênh mông mà anh có thể mua được với 1000 rúp và một ít quà cho dân làng. Anh ta mua quà và đem tiền đến gặp viên tù trưởng. Đúng như lời người người kia kể, anh có thể tậu số đất anh đi được trong một ngày với giá tiền rẻ mạt là 1000 rúp, với điều kiện anh phải trở về điểm xuất phát, nơi mà cả bộ lạc đang reo hò cổ vũ. Đêm đó, anh không ngủ được vì vui sướng và tính toán làm sao để tậu cho được nhiều nhất, anh ra đi từ sáng sớm về phía đông, quẹo qua hướng nam – tây và bắc… nhưng anh đã hộc máu mà chết khi cố lê bước trở về sau một ngày quá vất vả!

Cha mẹ đầu tư tiền bạc cho con cái học hành, hầu sau nầy kiếm được việc làm và có một cuộc sống dễ dàng. Điều đó đúng, nhưng chưa đủ. Phải thúc giục con cái sống tốt, sống đúng tư cách con cái Thiên Chúa. Ngoài việc học kiến thức, phải trau giồi nhân đức, học biết chân lý và thường xuyên cầu nguyện. Chỉ khi có định hướng đúng, có nhân cách và cư xử có tình người, con cái chúng ta mới đứng vững – dù trải qua những bất trắc cuộc đời.

Có một người chán sống và muốn kết liễu cuộc đời mình. Ông gặp một vị tu sĩ và nói lên ý định của mình. Vị tu sĩ mới hỏi: “Ông có biết đứa trẻ sinh thiếu tháng là thế nào không? Nó èo ọt vì chưa được chuẩn bị đủ để vào đời, người ta phải nuôi nó trong lồng kính để nó khả dĩ đủ điều kiện sống trong môi trường cuộc sống. Ông cũng vậy, ông không biết rõ cuộc sống mà ông sắp bước vào sau cái chết; vì nếu biết rõ, chắc chắn ông không muốn tự kết liễu đời mình sớm: cuộc sống này là để chuẩn bị cho đời sau. (Dựa theo bài giảng của cha Phaolô Nguyễn Công Minh)