Phát hiện dấu vết Kitô hữu ở thành cổ 2.000 năm
- Thứ sáu - 26/09/2025 21:44
- In ra
- Đóng cửa sổ này
Phát hiện dấu vết Kitô hữu ở thành cổ 2.000 năm
Các nhà khảo cổ học đã khai quật được tàn tích của một đại sảnh hội đồng La Mã ở thành phố Laodicea của Thổ Nhĩ Kỳ, có liên quan đến hoạt động của cộng đồng Kitô hữu cách đây 2.000 năm.
Các nhà khảo cổ học tại Thổ Nhĩ Kỳ mới đây đã phát hiện một số bằng chứng đáng chú ý về sự hiện diện của các Kitô hữu trong thời La Mã cổ đại, cụ thể là tại cổ thành Laodicea, theo Hãng thông tấn Anadolu của Thổ Nhĩ Kỳ. Phát hiện này liên quan đến một dự án khai quật và trùng tu kéo dài suốt 22 năm tại nơi hiện tại là tỉnh Denizli của quốc gia nằm ở giao điểm giữa châu Á và châu Âu.
Cổ thành từng xuất hiện nhiều lần trong Kinh Thánh
Hiện thuộc về tỉnh Denizli ở tây nam Thổ Nhĩ Kỳ, Laodicea được đề cập nhiều lần trong Kinh Thánh, bao gồm Sách Khải huyền. Cộng đoàn Laodicea (Lao-đi-ki-a) cổ xưa là một trong bảy giáo đoàn được thánh Gioan nhắc đến trong Sách Khải huyền: “Điều ngươi thấy, hãy ghi vào sách và gởi cho bảy giáo đoàn: Ê-phê-xô, Xi-miếc-na, Péc-ga-mô, Thy-a-ti-ra, Xác-đê, Phi-la-đen-phi-a và Lao-đi-ki-a”.
Giáo đoàn này đã nhận được một lời cảnh báo gay gắt về sự “nửa vời” trong đức tin và hành động của họ đối với Đức Kitô và Nước Trời: “Ta biết các việc ngươi làm: ngươi chẳng lạnh mà cũng chẳng nóng. Phải chi ngươi lạnh hẳn hay nóng hẳn đi! Nhưng vì ngươi hâm hẩm - chẳng nóng mà cũng chẳng lạnh - nên Ta sắp mửa ngươi ra khỏi miệng Ta. Ngươi nói: ‘Tôi giàu, tôi đã nên phong phú, tôi chẳng thiếu thốn gì’; nhưng ngươi không biết rằng: ngươi thật là khốn khổ, đáng thương, nghèo nàn, đui mù và trần truồng. Ta khuyên ngươi hãy mua nơi Ta vàng đã được luyện trong lửa để ngươi nên giàu có; áo trắng để mặc vào, cho khỏi trần truồng làm ngươi xấu hổ; và thuốc xức mắt để xức vào mắt ngươi, hầu ngươi nhìn thấy được. Tất cả những ai Ta yêu thương, Ta khiển trách và sửa dạy. Vậy hãy nhiệt thành và sám hối”
Hiện thuộc về tỉnh Denizli ở tây nam Thổ Nhĩ Kỳ, Laodicea được đề cập nhiều lần trong Kinh Thánh, bao gồm Sách Khải huyền
Tên Laodicea cũng xuất hiện trong Thư gửi tín hữu Côlôsê, khi thánh tông đồ Phaolô nhắc đến cộng đoàn Kitô hữu nơi đây như một phần của Giáo hội sơ khai. Trong số các ảnh chụp tại hiện trường, một hình ảnh cho thấy biểu tượng thập tự giá được khắc trên đá, cũng như dấu hiệu dường như là biểu tượng “Chi-Rho”, được ghép từ hai ký tự Hy Lạp đầu tiên trong từ “Christos” (Đấng Kitô). Chi-Rho là một trong những biểu tượng cổ xưa nhất của Kitô giáo. Những ký hiệu khắc lên đá cũng đi kèm với một dòng chữ Hy Lạp cổ.
Trung tâm đại hội đồng
Những hình ảnh còn cho thấy tàn tích của một tòa nhà hội đồng từ thời La Mã cổ đại, bao gồm bức tượng không đầu của Hoàng đế La Mã Trajan và phần còn lại của một nhà hát thời La Mã. Đội ngũ các nhà khảo cổ cho rằng công trình có niên đại vào khoảng 2.000 năm trước, dù hiện vẫn chưa thể xác định thời điểm chính xác các biểu tượng Kitô giáo được khắc trên đá.
Theo những nhà nghiên cứu, tàn tích trên từng là trung tâm hành chính và tư pháp của thành cổ Laodicea. Tòa nhà họp đại hội đồng được cho là có sức chứa lên đến 800 người vào cuối thế kỷ thứ nhất, với tên của nhiều công dân thời đó, từ người cao tuổi đến thanh niên, được khắc lên ghế. “Trước đây, chúng tôi đã biết nơi này từng là trung tâm hành chính quản lý từ 7 đến 10 thành phố”, theo trưởng nhóm đội ngũ khảo cổ là giáo sư Celal Simsek. Ông cho biết hình dạng cấu trúc của tàn tích, với những bức tường hình ngũ giác bên ngoài và mặt cắt hình lục giác có thể là thiết kế đầu tiên thuộc loại này tại vùng Anatolia cổ đại.
Trong quá khứ, đội ngũ khai quật cũng phát hiện tại đây đầu của một bức tượng tư tế và một bức điêu khắc mô tả Scylla, quái vật trong sử thi “Odyssey” của Homer. Phát hiện ở Laodicea nằm trong một chuỗi các khám phá khảo cổ liên quan đến Thánh Kinh được công bố trong năm nay và thu hút nhiều sự chú ý của công chúng. Hồi đầu năm, một em nhỏ người Israel tình cờ phát hiện một dạng thẻ bài cổ ở Tel Azeka, ngọn đồi được nhắc đến trong Sách Samuel. Trước đó, một nhóm các nhà khảo cổ học cũng tìm thấy chứng cứ của một khu vườn cổ xưa tại nhà thờ Mộ Thánh ở Jerusalem.
Các nhà khảo cổ học tại Thổ Nhĩ Kỳ mới đây đã phát hiện một số bằng chứng đáng chú ý về sự hiện diện của các Kitô hữu trong thời La Mã cổ đại, cụ thể là tại cổ thành Laodicea, theo Hãng thông tấn Anadolu của Thổ Nhĩ Kỳ. Phát hiện này liên quan đến một dự án khai quật và trùng tu kéo dài suốt 22 năm tại nơi hiện tại là tỉnh Denizli của quốc gia nằm ở giao điểm giữa châu Á và châu Âu.
Cổ thành từng xuất hiện nhiều lần trong Kinh Thánh
Hiện thuộc về tỉnh Denizli ở tây nam Thổ Nhĩ Kỳ, Laodicea được đề cập nhiều lần trong Kinh Thánh, bao gồm Sách Khải huyền. Cộng đoàn Laodicea (Lao-đi-ki-a) cổ xưa là một trong bảy giáo đoàn được thánh Gioan nhắc đến trong Sách Khải huyền: “Điều ngươi thấy, hãy ghi vào sách và gởi cho bảy giáo đoàn: Ê-phê-xô, Xi-miếc-na, Péc-ga-mô, Thy-a-ti-ra, Xác-đê, Phi-la-đen-phi-a và Lao-đi-ki-a”.
Giáo đoàn này đã nhận được một lời cảnh báo gay gắt về sự “nửa vời” trong đức tin và hành động của họ đối với Đức Kitô và Nước Trời: “Ta biết các việc ngươi làm: ngươi chẳng lạnh mà cũng chẳng nóng. Phải chi ngươi lạnh hẳn hay nóng hẳn đi! Nhưng vì ngươi hâm hẩm - chẳng nóng mà cũng chẳng lạnh - nên Ta sắp mửa ngươi ra khỏi miệng Ta. Ngươi nói: ‘Tôi giàu, tôi đã nên phong phú, tôi chẳng thiếu thốn gì’; nhưng ngươi không biết rằng: ngươi thật là khốn khổ, đáng thương, nghèo nàn, đui mù và trần truồng. Ta khuyên ngươi hãy mua nơi Ta vàng đã được luyện trong lửa để ngươi nên giàu có; áo trắng để mặc vào, cho khỏi trần truồng làm ngươi xấu hổ; và thuốc xức mắt để xức vào mắt ngươi, hầu ngươi nhìn thấy được. Tất cả những ai Ta yêu thương, Ta khiển trách và sửa dạy. Vậy hãy nhiệt thành và sám hối”
Tên Laodicea cũng xuất hiện trong Thư gửi tín hữu Côlôsê, khi thánh tông đồ Phaolô nhắc đến cộng đoàn Kitô hữu nơi đây như một phần của Giáo hội sơ khai. Trong số các ảnh chụp tại hiện trường, một hình ảnh cho thấy biểu tượng thập tự giá được khắc trên đá, cũng như dấu hiệu dường như là biểu tượng “Chi-Rho”, được ghép từ hai ký tự Hy Lạp đầu tiên trong từ “Christos” (Đấng Kitô). Chi-Rho là một trong những biểu tượng cổ xưa nhất của Kitô giáo. Những ký hiệu khắc lên đá cũng đi kèm với một dòng chữ Hy Lạp cổ.
Trung tâm đại hội đồng
Những hình ảnh còn cho thấy tàn tích của một tòa nhà hội đồng từ thời La Mã cổ đại, bao gồm bức tượng không đầu của Hoàng đế La Mã Trajan và phần còn lại của một nhà hát thời La Mã. Đội ngũ các nhà khảo cổ cho rằng công trình có niên đại vào khoảng 2.000 năm trước, dù hiện vẫn chưa thể xác định thời điểm chính xác các biểu tượng Kitô giáo được khắc trên đá.
Theo những nhà nghiên cứu, tàn tích trên từng là trung tâm hành chính và tư pháp của thành cổ Laodicea. Tòa nhà họp đại hội đồng được cho là có sức chứa lên đến 800 người vào cuối thế kỷ thứ nhất, với tên của nhiều công dân thời đó, từ người cao tuổi đến thanh niên, được khắc lên ghế. “Trước đây, chúng tôi đã biết nơi này từng là trung tâm hành chính quản lý từ 7 đến 10 thành phố”, theo trưởng nhóm đội ngũ khảo cổ là giáo sư Celal Simsek. Ông cho biết hình dạng cấu trúc của tàn tích, với những bức tường hình ngũ giác bên ngoài và mặt cắt hình lục giác có thể là thiết kế đầu tiên thuộc loại này tại vùng Anatolia cổ đại.
Trong quá khứ, đội ngũ khai quật cũng phát hiện tại đây đầu của một bức tượng tư tế và một bức điêu khắc mô tả Scylla, quái vật trong sử thi “Odyssey” của Homer. Phát hiện ở Laodicea nằm trong một chuỗi các khám phá khảo cổ liên quan đến Thánh Kinh được công bố trong năm nay và thu hút nhiều sự chú ý của công chúng. Hồi đầu năm, một em nhỏ người Israel tình cờ phát hiện một dạng thẻ bài cổ ở Tel Azeka, ngọn đồi được nhắc đến trong Sách Samuel. Trước đó, một nhóm các nhà khảo cổ học cũng tìm thấy chứng cứ của một khu vườn cổ xưa tại nhà thờ Mộ Thánh ở Jerusalem.
LING LANG