27/9/2026 – Chúa nhật 26 Thường niên năm A

Phúc Âm: Mt 21, 28-32

“Nó hối hận và đi làm. Những người thu thuế và gái điếm sẽ vào nước Thiên Chúa trước các ông”.

Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo Thánh Matthêu.

Khi ấy, Chúa Giêsu phán cùng các thượng tế và các kỳ lão trong dân rằng: “Các ông nghĩ sao? Người kia có hai người con. Ông đến với đứa con thứ nhất và bảo: “Này con, hôm nay con hãy đi làm vườn nho cho cha!” Nó thưa lại rằng: “Con không đi”. Nhưng sau nó hối hận và đi làm. Ông đến gặp đứa con thứ hai và cũng nói như vậy. Nó thưa lại rằng: “Thưa cha, vâng, con đi”. Nhưng nó lại không đi. Ai trong hai người con đã làm theo ý cha mình?” Họ đáp: “Người con thứ nhất”. Chúa Giêsu bảo họ: “Tôi bảo thật các ông, những người thu thuế và gái điếm sẽ vào nước Thiên Chúa trước các ông. Vì Gioan đã đến với các ông trong đường công chính, và các ông không tin ngài; nhưng những người thu thuế và gái điếm đã tin ngài. Còn các ông, sau khi xem thấy điều đó, các ông cũng không hối hận mà tin ngài”.

Ðó là lời Chúa.

 Suy niệm:

“Người thu thuế và gái điếm vào Nước Trời trước các ông.” Lời nói của Ðức Giêsu như một trái bom nổ trước mặt các thượng tế, kinh sư, pharisêu, những người đáng kính vì đạo đức và học thức, những người đáng trọng vì chức vụ. Làm sao những người hư hỏng và tội lỗi lại có thể qua mặt các bậc đáng kính như vậy? Ðức Giêsu đã soi sáng trước bằng một dụ ngôn. Người cha sai hai đứa con đi làm vườn nho. Ðứa con thứ nhận lời, nhưng sau lại không đi làm. Ðứa con cả từ chối, sau hối hận nên lại đi. Con thứ tượng trưng cho các nhà lãnh đạo Do Thái Giáo. Họ tuyên bố mình sống nghiêm chỉnh theo Lề Luật. Tiếc thay chính sự đạo đức của họ lại làm cho họ tự mãn và khép kín đến nỗi không thể tin vào Ðức Giêsu và đón lấy Ngài như quà tặng bất ngờ của Thiên Chúa. Ðứa con cả tượng trưng cho những người tội lỗi, những người bị đặt bên lề xã hội và tôn giáo. Ðời sống của họ là một sự nhơ nhuốc đáng buồn. Nhưng chính tội lỗi đã làm cho họ khiêm tốn và dễ dàng hoán cải trước lời mời của Gioan. Rốt cuộc, họ lại là những người tin vào Ðức Giêsu và gặp được ơn cứu độ trước nhiều người khác. Ði làm hay không đi làm vườn nho đồng nghĩa với tin hay không tin vào Ðức Giêsu.

Niềm tin có khả năng biến đổi cuộc sống. Niềm tin thực sự luôn chuyển thành hành động. “Chúng tôi phải làm gì, dân chúng hỏi Ðức Giêsu, để được gọi là làm việc của Thiên Chúa?” “Làm việc của Thiên Chúa là tin vào Ðấng Ngài sai đến” Ðó là câu trả lời của Ðức Giêsu (Ga 6,28-29). Tin là một việc làm, một dấn thân nghiêm túc. Niềm tin vào Ðức Giêsu đòi hỏi một sự hoán cải và từ bỏ. Giới lãnh đạo Do Thái Giáo sợ tin vào Ðức Giêsu. Họ sợ mất chỗ đứng và quyền lợi, sợ phải thay đổi quan niệm của họ về Thiên Chúa. Kitô giáo là tôn giáo của lòng tin. Lòng tin bên trong phải được biểu lộ ra bên ngoài: “Ðức tin không có việc làm là đức tin chết” (Gc 2,17). Lòng tin không phải chỉ là một tuyên xưng ngoài miệng nhưng là một tuyên xưng bằng cuộc sống: “Không phải mọi kẻ nói với Thầy: Lạy Chúa, lạy Chúa, là sẽ được vào Nước Trời, nhưng là kẻ làm ý Cha Thầy” (Mt 7,21). Tôi phải tránh lối giữ đạo hình thức: có tiếng là Kitô hữu, nhưng lại không thuộc về Ðức Kitô, bởi có một khoảng cách rất xa giữa điều tôi tuyên xưng và điều tôi sống.

Cầu nguyện:

Lạy Chúa Giêsu, sám hối không phải là điều dễ dàng, bởi lẽ chúng con không đủ khiêm tốn để nhận mình lầm lỗi. Chúng con ngỡ ngàng khi thấy Chúa là Đấng vô tội mà lại đứng chung với các tội nhân, chờ Gioan ban phép Rửa. Chúa đã muốn nên bạn đồng hành với phận người mỏng dòn yếu đuối chúng con. Xin cho chúng con biết thường xuyên điều chỉnh lối nghĩ và lối sống của mình, tỉnh táo để khỏi rơi vào ảo tưởng, thành thật để khỏi tự dối mình. Ước gì Chúa ban cho chúng con ơn hoán cải, dám đi đến những hành động cụ thể, và chấp nhận những cắt tỉa đớn đau. Nhưng xin đừng quên ban cho chúng con niềm vui của Giakêu, hạnh phúc vì được tự do và được yêu mến. 

Suy niệm 2: Hối hận

Hối hận là thái độ tiếc nuối vì một việc xấu mình đã làm hay vì một việc tốt mình lẽ ra phải làm mà đã không làm. Khi thật sự hối hận, người ta muốn làm điều gì đó để sửa sai. Giuđa hối hận vì đã nộp Thầy, khiến Thầy bị bắt (Mt 27,3). Anh ấy đã đem ba mươi đồng bạc trả lại cho các thượng tế và nói: “Tôi đã phạm tội nộp máu người vô tội” (Mt 27,4). Tiếc thay Giuđa đã tìm đến cái chết cho mình. Khác với Phêrô, người đã chối Thầy ba lần, Giuđa đã để cho hối hận trở thành ân hận và tuyệt vọng. Dụ ngôn của bài Tin Mừng hôm nay cũng nói đến hối hận. Người con thứ nhất đã hối hận sau khi anh từ chối vâng lệnh cha. Cha bảo anh đi làm vườn nho cho cha ngay hôm nay. Anh đã nói thẳng với cha: “Con không muốn!” Anh dám đặt ý muốn của mình trên ý muốn của cha, dù chống lại uy quyền của cha là điều không thể chấp nhận được. May thay “sau đó” anh đã hối hận, nên lại đi (Mt 21,29). Chúng ta không rõ “sau đó” là bao lâu, Và đâu là lý do khiến anh đổi ý. Chắc anh đã nghĩ lại về thái độ của mình đối với cha. Người con thứ hai cũng được cha anh mời đi làm vườn nho. Anh này mau mắn đáp lại: “Thưa ngài, con đây!” (Mt 21,30). Rõ ràng anh sẵn sàng tuân lệnh cha với sự kính trọng. Anh đồng ý đi làm cho cha không một chút đắn đo. Tiếc thay, sau đó anh lại không đi. Chúng ta không rõ tại sao anh không đi sau khi đã nhận lời. Rốt cuộc, người con chối từ thì lại chấp nhận đi. Còn người con chấp nhận đi thì lại chối từ. Điều quan trọng đâu phải là nói tiếng xin vâng hay kêu “Lạy Chúa.” Điều đáng kể là “thi hành ý muốn của người cha” (Mt 21,31). Người con nói: “Con không muốn!” lại là người sau này đã làm ý muốn của cha (x. Mt 7,21; 12,50).

Đức Giêsu đã kể dụ ngôn này cho các nhà lãnh đạo Do-thái giáo. Họ đã dễ dàng trả lời câu hỏi của Ngài về người con nào ngoan, nhưng họ không ngờ Ngài kể dụ ngôn này nhắm vào họ. Chính họ là người con thứ hai, kẻ đã không đi làm vườn nho cho cha. Các nhà lãnh đạo ở đây là các thượng tế và kỳ mục trong dân. Họ là những người thông thạo về Luật, dạy dân chúng về Luật, và được coi là những người giữ Luật nghiêm túc chi li. Đúng họ là người con đã nói “xin vâng” để đi làm vườn nho cho cha. Nhưng họ đã không tin ông Gioan là ngôn sứ Thiên Chúa sai đến, không chấp nhận phép rửa của ông là phép rửa từ trời (Mt 21,25). Gioan làm chứng về Đức Giêsu, nên họ sợ lời chứng của Gioan. Chính vì thế họ cũng không chịu hoán cải như Gioan mời gọi (Mt 3,2). Khép lại trong sự tự mãn cứng cỏi của mình, họ lạc xa đường công chính mà chẳng biết đến hối hận. Ngược lại, những người thu thuế và gái điếm có đời sống tội lỗi, những kẻ đã nói như người con thứ nhất: “Con không muốn!” nhưng sau đó lại là những người đi làm vườn nho. Họ đã tin vào Gioan và lời mời gọi của ông, hối hận và muốn hoán cải để đón lấy Nước Thiên Chúa. Đức Giêsu đã nói một câu không ngờ với giới lãnh đạo: “Các người thu thuế và gái điếm vào Nước Thiên Chúa trước các ông.” Quá khứ tội lỗi có thể bị xóa sạch bởi thái độ hối hận. Hối hận hay hoán cải làm người ta đổi quyết định trước đó. Ngày nào còn sống trên đời, ai cũng có thể quay đi với quá khứ và quay lại với chính lộ, để tìm ra cửa vào Nước Trời. Thiên Chúa vẫn chấp nhận câu từ chối: “Con không muốn!” của tôi, và nhiều câu từ chối khác trải dài suốt đời. Chỉ mong câu cuối cùng ở cuối đời tôi là: “Con muốn, Chúa ạ!” 

Cầu nguyện:

Lạy Chúa Giêsu, con đường dài nhất là con đường từ tai đến tay. Chúng con thường xây nhà trên cát vì chỉ biết thích thú nghe lời Chúa dạy, nhưng lại không dám đem ra thực hành. Chính vì thế, Lời Chúa chẳng kết trái nơi chúng con.  Xin cho chúng con đừng hời hợt khi nghe Lời Chúa, đừng để nỗi đam mê làm Lời Chúa trở nên xa lạ.  Xin giúp chúng con dọn dẹp mảnh đất lòng mình, để hạt giống Lời Chúa được tự do tăng trưởng.  Ước gì ngôi nhà đời chúng con được xây trên nền tảng vững chắc, đó là Lời Chúa, Lời chi phối toàn bộ cuộc sống chúng con.

Lm. Antôn Nguyễn Cao Siêu, SJ