Giáo xứ Vinh Hương Giáo phận Ban Mê Thuột
[Tông du Angola] Đức Thánh Cha gặp gỡ giới chức chính quyền, xã hội dân sự và ngoại giao đoàn
Lúc 12:47 giờ Camerun, chiếc máy bay của hãng ITA Airways cất cánh từ sân bay quốc tế Yaoundé-Nsimalen của Camerun và đưa Đức Thánh Cha đến thủ đô Luanda của Angola. Đây là điểm dừng chân thứ ba, sau Algeria và Camerun, trong chuyến tông du đầu tiên của ngài tại Châu Phi.
Sau hành trình dài khoảng 2 giờ 30 phút, vượt hơn 1.600 km và bay qua không phận Camerun, Guinea Xích Đạo, Gabon và Cộng hòa Dân chủ Congo, máy bay vào không phận Angola và hạ cánh xuống sân bay quốc tế Luanda “Ngày 4 tháng 2”.
Tại chân thang máy bay, Tổng thống João Manuel Gonçalves Lourenço đã đón tiếp Đức Thánh Cha, trong khi hai thiếu nhi trong trang phục truyền thống tặng hoa cho ngài. Sau nghi thức chào đón, Đức Thánh Cha di chuyển bằng xe papamobile đến Dinh Tổng thống để thăm hữu nghị.
Tổng thống Lourenço, năm nay 72 tuổi, giữ chức Tổng thống Angola từ năm 2017 sau chiến thắng của đảng Phong trào Giải phóng Nhân dân Angola, và tái đắc cử năm 2022. Ông được biết đến qua các nỗ lực chống tham nhũng và thúc đẩy đa dạng hóa nền kinh tế, dù chưa mở rộng đáng kể các tự do chính trị. Ông kết hôn với bà Ana Afonso Dias Lourenço và có sáu người con.
Sau cuộc gặp riêng và trao đổi quà lưu niệm, Đức Thánh Cha cùng Tổng thống đến khu vực lễ tân để gặp gỡ đại diện chính quyền, xã hội dân sự và ngoại giao đoàn.
Trong bài phát biểu trước các cấp Chính quyền, các Đại diện xã hội dân sự và Ngoại giao đoàn, Đức Thánh Cha mời gọi vượt qua những xung đột và thù địch đang xé rách đời sống xã hội và chính trị của nhiều quốc gia, làm gia tăng nghèo đói và loại trừ, và mời gọi gặp gỡ, bắt đầu bằng đối thoại. Ngài cũng khích lệ họ đừng sợ bất đồng, đừng dập tắt tầm nhìn của người trẻ và ước mơ của người cao tuổi; hãy đặt lợi ích chung lên trên lợi ích riêng.
Diễn văn của Đức Thánh Cha
Thưa ngài Tổng thống,
kính thưa quý vị chức trách và các thành viên Ngoại giao đoàn,
thưa quý ông bà!
Tôi rất vui mừng được hiện diện giữa quý vị. Xin cảm ơn ngài Tổng thống vì lời mời thăm Angola và vì những lời chào đón nồng hậu. Tôi đến với quý vị để gặp gỡ dân tộc của quý vị, như một người hành hương tìm kiếm những dấu chỉ về bước đi của Thiên Chúa trên mảnh đất mà Người yêu thương này.
Tôi ước mong được gặp gỡ quý vị trong tinh thần vô vị lợi của hòa bình và nhìn nhận rằng dân tộc của quý vị sở hữu những kho tàng không thể mua bán hay bị tước đoạt. Đặc biệt, nơi họ có một niềm vui mà ngay cả những hoàn cảnh bất lợi nhất cũng không thể dập tắt. Niềm vui ấy, dù vẫn có đau khổ, phẫn nộ, thất vọng và thất bại, vẫn bền bỉ và tái sinh nơi những ai giữ cho tâm hồn và trí tuệ được tự do khỏi sự lừa dối của giàu sang. Quý vị hiểu rõ rằng đã quá nhiều lần, người ta nhìn đến vùng đất của quý vị để cho đi, hoặc thường là để lấy đi điều gì đó. Cần phải phá vỡ chuỗi lợi ích này, vốn biến thực tại và chính sự sống thành hàng hóa trao đổi.
Châu Phi, đối với toàn thế giới, là một nguồn dự trữ của niềm vui và hy vọng
Châu Phi, đối với toàn thế giới, là một nguồn dự trữ của niềm vui và hy vọng, mà tôi không ngần ngại gọi là những “nhân đức chính trị”, bởi vì người trẻ và người nghèo của châu lục này vẫn còn mơ ước, vẫn còn hy vọng, không bằng lòng với thực tại, nhưng mong muốn đứng dậy, chuẩn bị cho những trách nhiệm lớn lao, và dấn thân bằng chính cuộc đời mình. Thật vậy, sự khôn ngoan của một dân tộc không thể bị dập tắt bởi bất cứ ý thức hệ nào, và khát vọng vô hạn nơi tâm hồn con người chính là nguyên lý biến đổi xã hội sâu xa hơn bất kỳ chương trình chính trị hay văn hóa nào. Tôi hiện diện giữa quý vị để phục vụ những năng lực tốt đẹp nhất đang làm sinh động con người và các cộng đoàn, mà Angola là một bức tranh ghép đầy sắc màu. Tôi muốn lắng nghe và khích lệ những ai đã chọn điều thiện, công lý, hòa bình, khoan dung và hòa giải. Đồng thời, cùng với hàng triệu người thiện chí là tài sản quý giá nhất của đất nước này, tôi cũng muốn kêu gọi sự hoán cải nơi những ai chọn con đường ngược lại và cản trở sự phát triển hài hòa, huynh đệ.
Chỉ trong gặp gỡ, sự sống mới nảy nở
Anh chị em thân mến, tôi đã nhắc đến những tài nguyên vật chất mà các lợi ích mạnh mẽ đang tìm cách chiếm đoạt, kể cả tại đất nước quý vị. Biết bao đau khổ, biết bao cái chết, biết bao thảm họa xã hội và môi trường phát sinh từ logic khai thác này! Ngày nay, ở mọi nơi, chúng ta thấy rõ mô hình phát triển này nuôi dưỡng sự phân biệt và loại trừ, nhưng vẫn tự cho mình là con đường duy nhất khả dĩ. Thánh Giáo hoàng Phaolô VI, với cái nhìn sắc bén về những thao thức của giới trẻ, đã từng lên án từ sáu mươi năm trước “khía cạnh già nua, hoàn toàn lỗi thời của một nền văn minh thương mại, khoái lạc và duy vật, vẫn còn tự nhận là mang lại tương lai”. Và ngài nhận xét: “Trước ảo tưởng này, phản ứng bản năng của nhiều người trẻ, dù có những thái quá, vẫn biểu lộ một giá trị thực. Thế hệ này đang chờ đợi một điều gì khác” (Tông huấn Gaudete in Domino, VI). Nhờ những truyền thống khôn ngoan lâu đời nuôi dưỡng suy nghĩ và cảm nhận của mình, quý vị là chứng nhân rằng công trình tạo dựng hài hòa trong sự phong phú của sự đa dạng. Dân tộc của quý vị đã chịu đau khổ mỗi khi sự hài hòa ấy bị xâm phạm bởi quyền lực áp đặt của một số người. Họ mang những vết thương do khai thác vật chất và do tham vọng áp đặt một ý tưởng này lên một ý tưởng khác. Châu Phi khẩn thiết cần vượt qua những xung đột và thù địch đang xé rách đời sống xã hội và chính trị của nhiều quốc gia, làm gia tăng nghèo đói và loại trừ. Chỉ trong gặp gỡ, sự sống mới nảy nở. Khởi đầu là đối thoại. Điều này không loại trừ bất đồng, vốn có thể trở thành xung đột.
Đừng sợ bất đồng, đừng dập tắt tầm nhìn của người trẻ và ước mơ của người cao tuổi
Vị tiền nhiệm đáng kính của tôi, Đức Giáo hoàng Phanxicô, đã đưa ra một cách đọc đáng nhớ về điều này: “Trước xung đột, có người chỉ nhìn và bước tiếp như thể không có gì, rửa tay để tiếp tục cuộc sống của họ. Người khác lại dấn thân vào xung đột đến mức bị mắc kẹt, mất tầm nhìn, và đổ lỗi cho các thể chế những rối ren và bất mãn của mình, khiến sự hiệp nhất trở nên bất khả. Nhưng có một cách thứ ba, thích hợp nhất, là chấp nhận chịu đựng xung đột, giải quyết nó và biến nó thành một mắt xích của tiến trình mới. ‘Phúc thay ai xây dựng hòa bình’ (Mt 5,9)” (Tông huấn Evangelii gaudium, 227). Angola có thể phát triển mạnh mẽ nếu trước hết chính quý vị, những người có trách nhiệm, tin vào sự đa dạng phong phú của đất nước. Quý vị đừng sợ bất đồng, đừng dập tắt tầm nhìn của người trẻ và ước mơ của người cao tuổi; hãy biết quản lý xung đột để biến nó thành con đường canh tân. Hãy đặt lợi ích chung lên trên lợi ích riêng, và đừng bao giờ đồng hóa phần của mình với toàn thể. Khi đó, lịch sử sẽ minh chứng cho quý vị, dù hiện tại có thể gặp sự chống đối.
Niềm vui và hy vọng là sức mạnh chống lại mọi sự cam chịu và cám dỗ khép kín
Tôi đã nói về niềm vui và hy vọng đặc trưng của xã hội trẻ trung của quý vị. Người ta thường coi đó là cảm xúc cá nhân, riêng tư. Nhưng thực ra, đó là một sức mạnh mãnh liệt và lan tỏa, chống lại mọi sự cam chịu và cám dỗ khép kín. Những kẻ chuyên quyền và độc tài cả về thể xác lẫn tinh thần muốn làm cho tâm hồn trở nên thụ động và cảm xúc trở nên u buồn, dễ phục tùng và lệ thuộc quyền lực. Trong nỗi buồn, chúng ta bị chi phối bởi sợ hãi và ảo tưởng, tìm nơi ẩn náu trong cuồng tín, phục tùng, ồn ào truyền thông, ảo ảnh giàu sang hay huyền thoại về căn tính. Sự bất mãn, cảm giác bất lực và mất gốc khiến chúng ta xa cách nhau, thay vì nối kết, tạo nên bầu khí thờ ơ với công ích, khinh thường nỗi khổ của người khác và phủ nhận tình huynh đệ. Sự bất hòa này phá vỡ các mối tương quan nền tảng với chính mình, với người khác và với thực tại. Như Đức Giáo hoàng Phanxicô nhận xét: “Cách tốt nhất để thống trị và gia tăng không giới hạn là gieo rắc sự thiếu hy vọng và gây nên sự nghi kỵ thường trực, dù được ngụy trang dưới danh nghĩa bảo vệ các giá trị. Ngày nay, tại nhiều quốc gia, người ta sử dụng cơ chế chính trị để kích động, làm trầm trọng và phân cực” (Thông điệp Fratelli tutti, 15).
Niềm vui làm tăng trưởng sự sống và thúc đẩy đời sống xã hội
Chính niềm vui đích thực giải thoát chúng ta khỏi sự tha hóa này, và đức tin nhận ra đó là ân ban của Chúa Thánh Thần. Như thánh Phaolô viết: “Hoa quả của Thần Khí là bác ái, hoan lạc, bình an” (Gl 5,22). Niềm vui làm tăng trưởng sự sống và thúc đẩy đời sống xã hội: mỗi người vui mừng khi phát huy khả năng tương quan của mình, khi nhận ra mình góp phần vào công ích và được nhìn nhận như một con người độc đáo, xứng đáng, trong một cộng đồng gặp gỡ ngày càng mở rộng. Niềm vui biết mở lối ngay cả trong những vùng tăm tối của bế tắc và lo âu. Vì thế, anh chị em thân mến, hãy xét lại tâm hồn mình: không có niềm vui thì không có canh tân; không có nội tâm thì không có giải thoát; không có gặp gỡ thì không có chính trị; không có tha nhân thì không có công lý.
Chỉ khi cùng nhau, chúng ta mới có thể nhân lên những tài năng của dân tộc tuyệt vời này
Cùng nhau, quý vị có thể làm cho Angola trở thành một dự án của hy vọng. Giáo hội Công giáo, mà tôi biết quý vị trân trọng những đóng góp phục vụ đất nước, mong muốn trở thành men trong bột, thúc đẩy một mô hình chung sống công bằng, thoát khỏi những lệ thuộc do các nhóm ưu tú giàu có và những niềm vui giả tạo áp đặt. Chỉ khi cùng nhau, chúng ta mới có thể nhân lên những tài năng của dân tộc tuyệt vời này, từ các khu ngoại ô thành thị đến những vùng nông thôn xa xôi, nơi sự sống đang chuyển động và tương lai đang được hình thành. Hãy loại bỏ những cản trở đối với sự phát triển con người toàn diện, bằng cách cùng đấu tranh và hy vọng với những người bị thế giới loại bỏ nhưng được Thiên Chúa chọn lựa. Chính như thế mà niềm hy vọng của chúng ta đã khởi sinh: “Tảng đá thợ xây loại bỏ lại trở nên đá tảng góc tường” (Tv 118,22), là Đức Giêsu Kitô, sự viên mãn của con người và của lịch sử.
Kết thúc chương trình, Đức Thánh Cha trở về Tòa Sứ thần, cách Dinh Tổng thống khoảng 2 km. Vào lúc 19 giờ, ngài gặp riêng các Giám mục Angola và dùng bữa tối với các ngài, khép lại ngày đầu tiên trong chuyến viếng thăm Angola.
Vatican News
Ý kiến bạn đọc
Những tin cũ hơn
